İçindekiler
Sanayi Sicil Belgesi Yenilenmezse Ne Olur? Türkiye’de elektrik enerjisi tarifelerinin doğru uygulanması, sanayi işletmeleri açısından doğrudan ekonomik sonuçlar doğurmakta; yanlış tarife sınıflandırması ise işletmelerin önemli miktarda fazla fatura ödemesine yol açmaktadır. Bu bağlamda, sanayi abone grubunun tespiti ve bu gruba uygulanacak tarifenin belirlenmesi kritik bir hukuki ve idari mesele olarak öne çıkmaktadır. Uygulamada en sık karşılaşılan sorunlardan biri, sanayi sicil belgesinin süresinde yenilenmemesi ve bunun sonucunda abonelerin ticarethane tarifesine geçirilmesidir.
I-Sanayi Abone Grubu Ne Demek?
Sanayi abone grubu, 6948 sayılı Sanayi Sicili Kanunu kapsamında tanımlanan ve geçerli bir sanayi sicil belgesine sahip olan işletmelerden oluşur. 6948 sayılı Sanayi Sicili Kanunu kapsamında tanımlanan ve ilgili resmi kuruluşça onaylı sanayi sicil belgesi ibraz eden sanayi işletmeleri, sanayi abone grubu tarifesinden yararlanma hakkına sahiptir. Bu hak, teorik olmaktan çıkıp pratik kazanıma dönüşebilmesi için belgenin usulüne uygun ve zamanında ibrazına bağlıdır.
II-Sanayi Sicil Belgesi Nereye İbraz Edilir?
Görevli tedarik şirketinden enerji alan aboneler sanayi sicil belgelerini görevli tedarik şirketine; başka bir tedarikçiden enerji alan aboneler ise söz konusu belgeyi dağıtım şirketine ibraz etmekle yükümlüdür. Mevcut düzenleme uyarınca ibraz edilecek belgelerin, ilgili resmi kuruluş tarafından vize edilmiş onaylı suretler olması zorunludur.
III-Elektrik Dağıtım veya Tedarik Şirketi Tarafından Yazılı Bildirim Zorunluluğu Var Mı?
Dağıtım Lisansı Sahibi Tüzel Kişiler Ve Görevli Tedarik Şirketlerinin Tarife Uygulamalarına İlişkin Usul Ve Esaslar 3’üncü maddesi, faturalarda yer alan uyarıların yasal bildirim yükümlülüğünü karşılamadığını açıkça hüküm altına almıştır. Bu düzenlemenin temelinde, fatura uyarılarının çoğunlukla abonelerin dikkatini çekememesi ve uyarının bir yan unsur olarak yer alması nedeniyle asıl bildirimden bağımsız, ayrıca yapılması gerekliliği yatmaktadır. Fatura uyarısı hiçbir zaman müstakil bir yazılı bildirim işlevi görmez; aksine, hâlihazırda usulüne uygun bildirim yapılmış olduğu varsayımı altında tamamlayıcı bir hatırlatma niteliği taşır.
Usulüne uygun yazılı bildirim yapılmış olsa bile abone, vize bitim tarihinden itibaren 30 günlük bir ek süreden yararlanmaktadır. Bu süre zarfında yenilenen sanayi sicil belgesinin ibraz edilmesi hâlinde ticarethane tarifesine geçiş söz konusu olmayacaktır. Söz konusu 30 günlük süre; abonenin bürokratik yükümlülüklerini yerine getirme ve belge yenileme işlemlerini tamamlama fırsatını korumaya yönelik bir güvence mekanizması niteliği taşımaktadır.
IV-Uygulamada Sıkça Karşılaşılan Durumlar Nelerdir?
Hukuki danışmanlık ve dava süreçlerinde karşılaşılan deneyimler, uygulamada bazı ihlal örüntülerinin özellikle sık tekrarlandığını ortaya koymaktadır:
• Fatura üzerine uyarı eklenmesi ve bunun yazılı bildirim yerine geçtiğinin ileri sürülmesi,
• Vize bitim tarihinden iki ay önceden değil, daha kısa bir süre önce bildirim yapılması,
• Bildirim tebligatına ilişkin kayıtların tutulmaması,
• 30 günlük ek süre tanınmaksızın doğrudan ticarethane tarifesine geçilmesi,
• Görevli tedarik şirketinin dağıtım şirketini abone grubu değişikliği konusunda geç veya hiç bilgilendirmemesi ile görevli tedarik şirketinden enerji almayan abonelerin dağıtım şirketi tarafından geç veya hiç bilgilendirmemesi.
V-Abonelerin Başvurabileceği Hukuki Yollar Nelerdir?
Sanayi tarifesi yerine ticarethane tarifesiyle haksız biçimde faturalandırıldığını düşünen bir tüketici, aşağıdaki hukuki yollara başvurabilir:
• Yazılı bildirim talebi: Şirketten yazılı bildirimin yapılıp yapılmadığını ve hangi kanallar aracılığıyla iletildiğini yazılı olarak talep etmek,
• EPDK’ya şikâyet: Düzenleyici kuruma şikâyet başvurusunda bulunmak,
• Tüketici hakem heyeti başvurusu: Mevzuatta öngörülen sınırlar dahilinde tüketici hakem heyetine müracaat etmek,
• Dava yolu: Hukuki danışmanlık alarak fatura iptal ve iade davası açmak.
VI-Abonelerin Alabileceği Önlemler Nelerdir?
Tarife uygulamalarından kaynaklanan mağduriyetleri baştan önleyebilmek için sanayi işletmelerinin aşağıdaki tedbirleri alması önerilmektedir:
• Sanayi sicil belgesi vize tarihlerini bir takvime işleyerek son tarihin en az üç ay öncesinden takibe almak,
• Vize yenileme sürecini, dağıtım veya tedarik şirketinden yazılı bildirim beklenmeksizin proaktif biçimde başlatmak,
• Yenilenen sanayi sicil belgesini teslim aldıktan sonra derhal ilgili şirkete ibraz etmek ve teslim-ibraz belgesini saklamak,
• Faturaları düzenli olarak inceleyerek uygulanmakta olan abone grubunu kontrol etmek.
VII-Hukuki Değerlendirme
Söz konusu düzenleme; ticarethane tarifesine geçişin birincil ön koşulu olarak şirketlerin yazılı bildirim yükümlülüğünü getirmekte ve bu yükümlülüğün yerine getirilmemesi hâlinde yapılan faturalandırmayı hukuken geçersiz kılmaktadır.
Mahkemeler de bu anlayışı kararlılıkla benimsemekte; yazılı bildirim yükümlülüğünün yerine getirilmediği durumlarda ticarethane tarifesi üzerinden düzenlenen faturaları iptal ederek sanayi tarifesinin uygulanması gerektiğine hükmetmektedir.
Sanayi işletmelerinin bu haklarından tam anlamıyla yararlanabilmesi için; hem kendi vize takip sistemlerini etkin biçimde işletmeleri hem de tarife değişikliğine maruz kaldıklarında yasal haklarını kararlılıkla kullanmaları gerekmektedir. Enerji hukuku alanında uzman hukukçularla kurulan düzenli ve yapısal iş birliği ise bu süreçte işletmelere kritik bir avantaj sağlayacaktır.
VIII-İlgili Mevzuat Maddesi
Sanayi Abone Grubu
MADDE 3 – (1) 6948 sayılı Sanayi Sicili Kanununda tanımı yapılan ve ilgili resmi kuruluşça onaylı sanayi sicil belgesini ibraz eden sanayi işletmeleri bu abone grubu kapsamındadır. Görevli tedarik şirketinden enerji alan müşteriler sanayi sicil belgesini görevli tedarik şirketine, başka bir tedarikçiden enerji alan müşteriler ise sanayi sicil belgesini dağıtım şirketine ibraz ederler. Sanayi abone grubu tarifesi uygulanması bakımından sanayi sicil belgelerinin, ilgili resmi kuruluş tarafından yayımlanan tebliğ çerçevesinde geçerliliği esas olup, ilgili resmi kuruluş tarafından vize edilen sanayi sicil belgelerinin onaylı bir sureti eş zamanlı olarak dilekçe ekinde ibraz edilir.
(2) Görevli tedarik şirketinden enerji alan müşteriler için görevli tedarik şirketi, görevli tedarik şirketi dışında bir tedarikçiden enerji alan dağıtım sistemi kullanıcısı müşteriler için dağıtım şirketi sanayi abone grubundaki tüketicileri vize bitim tarihinden en az iki ay önce sanayi sicil belgelerinin yenilenerek ibraz edilmemesi halinde bu tüketicilerin tüketimlerinin ticarethane abone grubundan faturalandırılacağına dair yazılı olarak bilgilendirmekle yükümlüdür. Faturalarda belirtilen vize bitim tarihine ilişkin uyarılar ilgili yükümlülüğü karşılamaz. Bildirim yapılmasına rağmen sanayi sicil belgelerinin vize bitim tarihinden itibaren 30 (otuz) gün içerisinde yenilenerek dilekçe ekinde ibraz edilmemesi halinde bu tüketicilerin verilen 30 (otuz) günlük süre sonrasındaki ilk fatura döneminden itibaren tüketimleri ticarethane abone grubu tarifesi üzerinden faturalandırılır. Görevli tedarik şirketi, dağıtım şirketini abone grubu değişikliği hakkında bilgilendirir.
IX-Soru-Cevap Kısmı
Sanayi sicil belgesi yenilenmezse ne olur?
Sanayi sicil belgesi yenilenmezse, aboneye önceden yazılı bildirim yapılması ve 30 gün ek süre tanınması şartıyla, elektrik tüketimi ticarethane tarifesinden faturalandırılır.
Bildirim yapılmadan ticarethane tarifesine geçilebilir mi?
Hayır. Dağıtım veya tedarik şirketi tarafından en az 2 ay önceden yazılı bildirim yapılmadan abonenin ticarethane tarifesine geçirilmesi hukuka aykırıdır.
Fatura üzerindeki uyarı bildirim yerine geçer mi?
Hayır. Fatura üzerindeki vize tarihi veya uyarılar, mevzuata göre zorunlu olan yazılı bildirim yerine geçmez.
Sanayi tarifesine tekrar geçiş mümkün mü?
Evet. Sanayi sicil belgesi ibraz edildiğinde abone yeniden sanayi tarifesine alınabilir. Ayrıca hukuka aykırı tarife değişikliği yapılmışsa geçmiş faturalar da düzeltilebilir.
Bildirim yapılmadan kesilen yüksek faturaya ne yapılabilir?
Bu durumda abone itiraz edebilir ve dava açabilir. Mahkemeler genellikle yüksek faturaların iptaline ve sanayi tarifesinin uygulanmasına karar vermektedir.
Kaç gün içinde belge ibraz edilmezse tarifeye geçilir?
Yazılı bildirimden sonra tanınan 30 günlük süre içinde belge ibraz edilmezse, bu sürenin bitimini takip eden ilk fatura döneminde ticarethane tarifesi uygulanır.
İstanbul / Bağcılar bölgesinde yer alan Avukat Sinan Karabacak dava takibi ve hukuki danışmanlık hizmeti vermektedir. Diğer makaleler için https://sinankarabacak.com/hukuki-makaleler/ sayfasını ziyaret edebilirsiniz.
Av. Sinan Karabacak Cep Tel: +90 535 671 88 95
Yasal Uyarı: Bu makale, yalnızca genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup hukuki tavsiye niteliği taşımamaktadır. Her dava kendine özgü koşullar içermektedir. Hukuki danışmanlık için lütfen iletişime geçiniz.
