Elektrik Piyasası Bağlantı ve Sistem Kullanım Yönetmeliği 21’inci Maddesi Uyarınca İnşa Edilen Trafo Merkezi Bedelini Geri Ödeme Alma Hakkı

“İçtihat Metni”

MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2024/374 E., 2024/1598 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : İstanbul Anadolu 10. Asliye Ticaret Mahkemesi
SAYISI : 2022/24 E., 2022/509 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekilince duruşma istemli temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 20.05.2025 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.

Belli edilen günde davalı vekili Avukat …. ile davacı vekili Avukat …’nın gelmiş olmalarıyla duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için uygun görülen saatte Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davalının hizmet alanında mevcut olan “…. İnşaat A.Ş. – Su Kent 77-79 ada ( MY TOWERLAND) projesine ait 8494-8495 no’lu TM ve YG yer altı kablosu tesisi” işine ait geçici kabul işlemlerinin 22.06.2012 tarihinde yapıldığını, tanzim edilen geçici kabul tutanaklarının 21.11.2011 tarihinde onaylandığını, anılan işlerin davalı tarafça uygun görülen proje kapsamında tesis edildiklerini ve geçici kabullerinin yapıldığını, söz konusu dağıtım varlığının Mülga Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği’nin 38. maddesi ve 28.01.2014 tarihli 28896 sayılı Resmi Gazete’de yayınlanarak yürürlüğe giren Elektrik Piyasası Bağlantı ve Sistem Kullanım Yönetmeliği’nin 21. maddesine dayanılarak hazırlanan 27.08.2014 tarihli ve 5187 -2 karar no’lu EPDK Kurul Kararı ile yayımlanan metodoloji ve sair meri mevzuat gereği yatırım bedelinin, iadesinin gerektiğini, davalı şirket yetkilileriyle çeşitli aşamalarda sözlü görüşmelerin yapıldığını, 15.10.2018 tarihli yazı ile yatırım bedelinin iadesinin talep edildiğini, anılan talebin 06.11.2018 tarihli yazı ile reddedildiğini, davalının yazılarında EPDK’nın 24.06.2016 tarihli E. 33833 sayılı yazısı gereği yatırım bedellerinin kat maliklerine ödeneceği, bu nedenle müvekkilinin iade talebinin yerinde olmadığı yönünde değerlendirme yapıldığını, davalının ret cevabına karşılık 01.12.2018 tarihinde Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu’na yapılan yazılı başvuruya dava tarihine kadar herhangi bir yanıt verilmediğini, Mülga Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliğinin 38. maddesi 6 fıkrasının ve Elektrik Piyasası Bağlantı Sistem ve Kullanım Yönetmeliğinin 21. maddesinin anılan yatırım bedelinin iade edilmesine ilişkin hükümleri içerdiğini belirterek fazlaya ilişkin haklarının saklı kalması kaydıyla, davalının hizmet alanında mevcut olan Su Kent 77-79 ada ( MY TOWERLAND) Projesi kapsamında 8494-8495 no’lu TM ve YG yer altı kablosu tesisi işine ait 1.544.154,76 TL yatırım bedelinin 21.10.2011 tarihinden itibaren aylık TFE oranında faiz güncellemesinin yapılarak dava tarihindeki güncel bedelinin tespiti ile yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının, davalı şirkete müracaat ettiği 2012 yılında yürürlükte olan 04.08.2002 tarihli 24836 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Elektrik Piyasası Yönetmeliğinin 02.11.2013 tarihli 28809 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan yönetmelikle yürürlükten kaldırıldığını, 28.01.2014 tarih 28896 sayılı Resmi Gazete’de yayınlanan “Elektrik Piyasası Bağlantı ve Sistem Kullanım Yönetmeliği’nin” Dağıtım Varlıkları başlıklı 21/1. maddesi, 27.08.2014 tarih 5187-2 sayılı EPDK’nın kurul kararı ile oluşturan “Kullanıcı Tarafından Dağıtım Varlıklarının Tesis Edilme Metedolojisi”nin dağıtım varlıklarının tesis edilme süreci başlıklı 5/4 maddesi ile, dağıtım varlığının geri ödemeye esas bedelinin ne şekilde hesaplanacağına iilşkin hükümlerin getirildiğini, ayrıca EPDK’nın 27.22.2014 tarihli 69959 sayılı yazılarıyla dava konusu talebe ilişkin uygulamaların ne şekilde yapılacağının gösterildiğini, davacı tarafından dava ile yatırım bedelinin talep edildiğini, talep edilen yatırımın bulunduğu parseldeki yapıya ilişkin davacı tarafın mülkiyeti bulunduğunun gösterilmesi gerektiğini, aksi halde ilgili mevzuat gereğince söz konusu yatırım bedelinin talep edilmesinin mümkün olmadığını, davaya konu 8494-8495 no’lu TM ve OG kablo tesisine ilişkin … İnş. A.Ş. tarafından davalı şirkete … Mah. … ada konutları adresinde yapılacak yapıların elektrik enerjisi ihtiyacının karşılanması amacıyla 2 x 1600 kVA trafo gücüne ihtiyaçlarının bulunduğu belirtilerek başvuru yapıldığını, bu başvuruyu teminen C2 Tip Müsaade Belgesi’ nin verildiğini, müvekkili şirketin bağlantı görüşüne istinaden … İnş. A.Ş. tarafından hazırlanan projenin onaylandığını, geçici kabulün yapıldığını, … İnşaat A.Ş. tarafından C2 Tip 34,5/ 0,4 kV 2 x 1600 kVA bina tipi 8494-8495 no’lu TM ve OG kablo işinin geçici kabul işlemlerinin tamamlandığını, davacı tarafından 15.10.2018 tarihli yazı ile yatırım bedelinin iadesinin talep edildiğini, davalı şirket tarafından 06.11.2018 tarihli yazı ile, talep edilen tesislerin bulunduğu taşınmaz üzerindeki mülkiyet hakkına ilişkin belgelerin iletilmesinin istenildiğini, davacı tarafından cevap verilmediğini, EPDK mevzuatına göre davacının mülkiyeti teşvik edici belgeleri sunmaması nedeniyle talebinin olumlu ya da olumsuz sonuçlandırılmadığını, davacının mülkiyetini ispat edici belge sunması gerektiğini, aksi takdirde işbu davanın aktif husumet yönünden reddi gerektiğini belirterek, açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile,”somut olayda, işin yapıldığı tarih 2012 ve öncesi olup işin geçici kabulü de 22.06.2012 tarihinde yapılmıştır. 2014 yılında yürürlüğe girmiş yönetmelik hükümlerinin somut olaya uygulanması mümkün değildir. Davalı yan bilirkişi raporu alındıktan sonraki süreçte, istinaf sürecinde ve mahkememizce onama ve bozma kararlarına karşı beyanda bulunmak üzere verilen sürede geçici kabul tutanaklarının proje keşif bedelini yansıttığını, projede meydana gelen değişiklikler nedeni ile tesislerde farklılık meydana gelebileceğini, geçici kabul tutanağında davacı şirket sorumluluğunda olmayan kalemlerin olduğunu belirterek keşif yapılması talebinde bulunmuştur. Davalı yanın kendi mühendislerinden teşekkül ettirilen heyetçe geçici kabul tutanağında projede gösterilenler ile yerinde kurulan tesisin aynı olduğu tespit edilmiştir. Keşif yapılmasına gerek olmadığı istinaf dairesinin yeni tarihli onama kararlarında da belirtilmiştir. 6 dosyanın tamamı aynı mahiyettedir.” gerekçesi ile;” Davanın kabulüne, 2.930.417,40 TL alacağın, 1.544.145,76 TL’sine dava tarihi olan 27.12.2018 tarihinden, 1.386.271,64 TL’sine ise ıslah tarihi olan 06.10.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiliyle davacıya verilmesine” karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile “Dava, davacı şirket tarafından gerçekleştirilen ‘… İnşaat A.Ş. -Su Kent 77-79 ADA ( MY TOWERLAND) projesine ait 8494-8495 no’lu TM ve YG yer altı kablosu tesisi projesinde binaya enerji sağlanması için davacı tarafça karşılanan enerji yatırım bedelinin davalıdan tahsili talebine yöneliktir. Güncel Yargıtay 6. Hukuk Dairesi Başkanlığı’nın 2022/2782 E., 2023/3120 K. sayılı onama kararı gereği, taraflar arasındaki uyuşmazlık eser sözleşmesi olarak kabul edilmelidir. Davacının ‘… İnşaat A.Ş. -Su Kent 77-79 ADA ( MY TOWERLAND) projesine ait 8494-8495 nol’u TM ve YG yer altı kablosu tesisi yaparak davalıya teslim ettiği açıktır. Davalıya teslim gerçekleşmesine rağmen iş bedelinin ilgili yönetmelik gereği ne zaman ödeneceği belirlenmediğinden dava konusu alacak için zamanaşımı da işlemeyecektir. Yargılama sırasında alınan kök ve ek bilirkişi raporunda, davacının talep ettiği 1.544.145,76 TL bedelin 22.06.2012 geçici kabul tarihinden 27.12.2018 dava tarihine kadar TUİK’in “Parasal Değer Güncelleme Raporu”na göre 2.930.417,40 TL olduğu belirlenmiştir. Bu durumda konuya ait Yargıtay 3. Hukuk Dairesi Başkanlığı’nın 2022/5467 E., 2023/1160 K. sayılı ilamı sonrası, bu kez bu karar akabinde Yargıtay 6. Hukuk Dairesi Başkanlığı’nın 2022/2782 E., 2023/3120 K. sayılı kararı çerçevesinde, son güncel nitelikli Yargıtay 6. Hukuk Dairesi Başkanlığı’nın 2022/2782 Esas, 2023/3120 Karar sayılı kararı gözetilerek,sözleşmenin eser sözleşmesi kapsamında olduğu, davacının söz konusu yatırım bedelinin güncellenmiş bedeli ile birlikte tahsili talebinin yerinde olduğu, hükme dayanak bilirkişi kök ve ek raporunun denetime elverişli bulunduğu anlaşılmıştır” gerekçesiyle istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davalı vekili temyiz dilekçesinde,
a. Dava konusu yatırım bedelinin iadesinin eser sözleşmesi kapsamında nitelendirilemeyeceğini,

b. Müvekkili şirketin bu dava kapsamında sunduğu itirazların savunmanın genişletilmesi yasağı kapsamında yer almadığını,

c. Yerel mahkemenin bir yandan EPDK kurul kararlarının kanuni bir dayanağı olmadığını belirtirken, bir yandan EPDK kurul kararlarına dayanarak tespitlerde bulunduğunu, bu çelişkili değerlendirmelerin hukuka uygun olmadığını, müvekkili şirketin elektrik enerjisi piyasasında faaliyet gösteren bir dağıtım şirketi olarak, düzenleyici ve denetleyici kurum EPDK kararlarına bağlı şekilde faaliyet göstermek zorunda olduğunu,

d. Müvekkili şirketin faaliyet alanı gereğince EPDK düzenlemelerine uymakla yükümlü olduğundan, işbu dava konusu yatırım bedelinin belirlenmesinin EPDK mevzuatı ve birim bedelleri kapsamında yapılmak zorunda olduğunu, aksi halde belirtildiği üzere, haksız olarak bir kişinin sebepsiz zenginleşmesine sebebiyet verileceği gibi kamu zararının da doğacağını beyan etmektedir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık, eser sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili istemine ilişkindir.

Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, hükme esas alınan bilirkişi raporunun olaya uygun ve içerik itibariyle yeterli ve inandırıcı olduğu anlaşılmakla, davalı vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının HMK’nın 370/1 hükmü uyarınca ONANMASINA,

28.000,00 TL duruşma vekâlet ücretinin davalıdan alınarak Yargıtaydaki duruşmada vekille temsil olunan davacıya verilmesine,

Aşağıda yazılı harcın temyiz eden davalıdan alınmasına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 20.05.2025 tarihinde oy birliği ile karar verildi.

“İçtihat Metni”

MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 15. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2021/719 E., 2024/1072 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : İstanbul Anadolu 10. Asliye Ticaret Mahkemesi
SAYISI : 2018/772 E., 2020/891 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekilince duruşmalı olarak temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 16.09.2025 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.

Belli edilen günde davalı vekili Avukat … ile davacı vekili Avukat … ‘in gelmiş olmalarıyla duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlendikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için uygun görülen saatte Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının, davalı şirketin hizmet alanında mevcut olan ‘…’ projesine ait 2398-2399-2400-2402-2403 no.lu … ve … yer altı kablosu tesisi’ işini üstlenerek geçici kabul seviyesine getirdiğini, geçici kabul işlemlerinin 11.09.2007 tarihinde yapıldığını, tanzim edilen geçici kabul tutanaklarının 18.09.2007 tarihinde onaylandığını, mülga Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği’nin 38. maddesi ve 28.01.2014 tarih 28896 sayılı Resmi Gazete’de yayınlanarak yürürlüğe giren Elektrik Piyasası Bağlantı ve Sistem Kullanım Yönetmeliği’nin 21. maddesine dayanılarak hazırlanan 27.08.2014 tarih ve 5187 -2 Karar no.lu EPDK Kurul Kararı ile yayımlanan metodoloji ve sair meri mevzuat gereği yatırım bedelinin davacıya iadesinin gerektiğini, ancak davalıya bu doğrultuda yapılan başvuruların sonuçsuz kaldığını ileri sürerek, 807.307,11 TL yatırım bedelinin 11.09.2007 tarihinden itibaren aylık TFE oranında güncellemesinin yapılarak dava tarihindeki güncel bedelinin tespiti ile yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; EPDK’nın 27.11.2014 tarih 69959 sayılı yazısında dava konusu talebe ilişkin uygulamaların ne şekilde yapılacağının gösterildiğini, davacı tarafından huzurdaki dava ile yatırım bedelinin talep edildiğini ancak talep edilen yatırımın bulunduğu parseldeki yapıya ilişkin davacı tarafın mülkiyetinin bulunduğunun gösterilmesinin gerektiğini, aksi halde ilgili mevzuat gereğince söz konusu yatırım bedelinin talep edilmesinin mümkün olmadığını, bu kapsamda taşınmaz üzerindeki mülkiyet hakkına ilişkin belgelerin iletilmesinin davacıdan istenildiğini ancak davacı tarafından bu isteme cevap verilmediğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu tesisin davacı şirket tarafından davalı kuruma teslim edildiği tarihte yürürlükte bulunan 04.08.2002 tarihli ve 24836 sayılı Resmi Gazete’de yayınlanan Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği’nin 38. maddesindeki şartlara uygun olarak yapıldığı ve davacı tarafından yapılan tesisin yatırım bedelinin TEDAŞ 2007 teslim yılı birim fiyatlarına göre 807.307,11 TL olduğu, anılan 807.307,11 TL bedelin 11.09.2007 geçici kabul tarihinden 27.12.2018 dava tarihine kadar, bahsi geçen yönetmeliğin 38. maddesi uyarınca, TUİK’in “Parasal Değer Güncelleme Raporu”na göre güncellenmiş tutarının 2.228.794,59 TL olduğu, işin yapımı ve geçici kabulünün eski yönetmeliğin yürürlükte olduğu dönemde gerçekleştiği, mahsuplaşma ve ödemelerin hiç başlamadığı gerekçesiyle, davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davalı vekili temyiz dilekçesinde; bu tesisin yapımının, elektrik enerjisi piyasasına özgü bir husus olduğunu ve özel hukuk tip sözleşmeleri kapsamında değerlendirilemeyeceğini, bu işlemler ile ilgili olarak elektrik piyasası mevzuatı, enerji piyasasının düzenleyici ve denetleyici kurumu EPDK kararlarına uygun hareket edilmesinin zorunlu olduğunu, Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu’nun 24.06.2016 tarih, E. 33830 sayılı yazısı uyarınca geri ödeme başvurusunda muhatap tarafın, söz konusu tesise ilişkin olarak kullanım yerinin/yerlerinin malikinin/maliklerinin olduğunu, mahkeme tarafından da, dava açıldıktan sonra EPDK tarafından görüş değiştirildiğinin açıkça belirtildiğini, anlaşıldığı üzere davanın açılmasına müvekkilince sebebiyet verilmediğini, dava açıldığı tarihte EPDK kararı kapsamında hareket edilmiş olduğunu, davanın açıldığı tarih olan 27.12.2018’de mevzuat hükümleri ve mahkeme tarafından gerekçeli kararda da belirtildiği üzere dava konusu yatırım bedelinin davacı yan tarafından talep edilmesinin mümkün olmadığını, temin ve tesisi davalı sorumluluğunda bulunmayan jeneratörlere ilişkin kurul … kablo bedellerin davalıdan talep edilmesinin mümkün olmadığını, talebin zamanaşımına uğradığını beyan etmektedir.

B. Değerlendirme ve Sonuç
Uyuşmazlık, eser sözleşmesine dayalı alacak istemine ilişkindir.

Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.

Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre, usul ve kanuna uygun olup, davalı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 370/1. maddesi hükmü uyarınca ONANMASINA,

Dairemizdeki duruşmada vekille temsil olunan davacı yararına takdir olunan 28.000,00 TL duruşma vekalet ücretinin, davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

16.09.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.

“İçtihat Metni”

MAHKEMESİ : Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2025/429 E., 2025/599 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : Kayseri 4. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2024/110 E., 2025/10 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili; müvekkilinin … İli, … İlçesi, … Mevkiinde bulunan tesisinin elektrik ihtiyacı için davalı şirkete 2017 yılında başvurduğunu, başvuru neticesinde Elektrik Piyasası Yönetmeliğinin 12. maddesindeki şartların sağlanması durumunda Yönetmeliğin 21. maddesine göre söz konusu yatırımı, kendi imkanlarıyla teknik standartlara uygun olarak yapabileceği ve finanse edebileceğinin bildirildiğini, müvekkilince tüm şartlar yerine getirilerek 160 kVA enerji nakil hattının yaptırıldığını, müvekkili tarafından gerekli izinler alınarak ve kendi imkanları ile finanse edilerek enerji nakil hattı projesinin … Mühendislik şirketine çizdirildiğini, yapılan bu enerji nakil hattı için 17 adet demir direk ve bilimum elektrik tefrişatı sarf edildiğini, her bir demir direğin üzerine inşa edildiği arsa ile ilgili olarak tıpkı elektrik şirketince bu enerji nakil hattı inşa ediliyormuş gibi arsa sahiplerine ödenmesi gereken kamulaştırma bedellerinin de müvekkili tarafından ödendiğini, 12.10.2022 tarihinde mülkiyeti müvekkiline ait enerji nakil hattı güzergahının devamında bulunan bir arsaya dava dışı kişinin bağlantı hattı başvurusu üzerine bu kişiye ait taşınmaza 100 kVa elektrik tesisi için onay verildiğini, mülkiyeti müvekkiline ait olan enerji nakil hattına bağlantı yapılarak dava dışı kişiye ait taşınmaza elektrik hattı çekildiğini, müvekkilinin mülkiyeti kendisine ait olan hattından onayı alınmaksızın başka birine elektrik bağlantı hattı tesis edildiğini öğrenmesi üzerine davalı şirkete başvurduğunu, 250.000,00-300.000,00 TL civarında tutulacak olan mülkiyetinde olan enerji nakil hattının 47.897,66 TL bedelle … tarafından devralınacağını öğrendiğini, müvekkilinin tarafına dayatılan devir protokolünü imzaladığını, davalı şirketçe yapılan bu devre muvafakatı olmadığını, davalının devre ilişkin olarak müvekkiline bir bedel ödemediğini ileri sürerek; müvekkili adına kayıtlı olan enerji nakil hattının devralınmasına ve 3. bir şahsa enerji nakil müsaadesi verilmesine ilişkin davalı şirket işleminin iptaline, aksi halde şimdilik 10.000,00 TL’nin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili; müvekkili şirket tarafından davacının özel mülkiyetindeki enerji nakil hattının devrine ilişkin yapılan hesaplamanın mevzuat hükümleri çerçevesinde hukuka uygun bir şekilde yapıldığını, meskun mahal içerisinde bulunan ve ilgili OG kullanıcısı ile aynı veya bitişik parselde yer alan en fazla beş kullanım yerine ayrı kullanıcı olarak müstakil ölçü sistemi ile bağlantı yapılabileceğini, herhangi bir dağıtım merkezine bağlanmadan doğrudan iletim tesisi salt sahalarının dağıtım gerilimi seviyesindeki fiderlerine bağlanması ve TEİAŞ ile bağlantı ve sistem kullanım anlaşması imzalanması kurul tarafından uygun görülerek bu durumu lisansına derç edilmiş olan üretim tesislerinin iletim tesisinin salt sahasına bağlantısını sağlayan kullanıcı mülkiyetindeki hat başka bir hat kullanıcı tarafından kullanılana ya da dağıtım sistemi ile irtibatlanana kadar bu hatları tesis eden tüzel kişi tarafından işletileceğini, bu hattın başka bir kullanıcı tarafından kullanılması veya dağıtım sistemi ile irtibatlanması halinde söz konusu hat Elektrik Piyasası Bağlantı ve Sistem Kullanım Yönetmeliği’nin 37. maddesinde yer verilen usul ve esaslar çerçevesinde, dağıtım şirketince devir alınır ve kullanıcı dağıtım sistemi kullanıcı haline geleceğini, müvekkili şirketin 37. maddenin (1) b fıkrası uyarınca işlem yaptığını, ancak kullanıcının enerji nakil hattının devrine rıza göstermemesi nedeniyle mezkur Yönetmelik hükmünün 2. fıkrası uyarınca kamulaştırma yoluna gidildiğini, EPDK tarafından kamu yararı kararı alındığını, usul ve esaslara göre devir bedelini belirleyerek davacı tarafa bu bedelin teklif edildiğini, ancak davacının bu bedeli kabul etmediğini savunarak, davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davalı şirketin adı geçen Yönetmelik ve EPDK hükmüne istinaden davacıya ortak kullanım haline geldiğinden bahisle elektrik bağlantı tesisinin devralınacağını bildirerek, dava harici müşterisine enerji ve abonelik vermiş olduğu halde davacıya herhangi bir bedel ödemediği gibi teklif ettiği 47.897,66 TL bedelin çok düşük olduğu, bu hali ile yargılamaya konu enerji nakil hatlarının davalı şirketçe devralınması karşılığında davacı lehine enerji nakil hattı bedeline hükmedilmesi gerektiği, Mahkemece yargılama aşamasında enerji nakil hatlarının bulunduğu mahal mahkemesine talimat yazılarak bilirkişi heyetinden rapor aldırıldığı, akabinde EPDK’ya müzekkere yazılarak dava tarihi itibariyle … için belirlenen enerji nakil hattı devir birim bedellerinin tablo halinde gönderilmesinin istendiği, bu bedeller tablo halinde geldikten sonra dosyanın yeniden bilirkişilere tevdi edilerek ikinci ek heyet raporun alındığı, bilirkişilerden alınan 09.12.2024 tarihli raporun hükme esas alınmaya elverişli olduğu gerekçesiyle; davacının enerji nakil hattının devir alınmasına ve 3. bir şahsa enerji nakil müsaadesi verilmesine ilişkin davalı şirket işleminin iptali talebinin reddine, terdiden açılan tazminat davasının kabulü ile davaya konu enerji nakil hattının davalı tarafça devir alınmasına, enerji nakil hattı bedeli olan toplam 476.828,73 TL’nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, davacının ticari faiz uygulanması ve faizin başlangıç tarihine ilişkin talebinin reddine karar verilmiş; karara karşı, davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
IV. İSTİNAF
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davalı şirketin ilgili Yönetmelik ve EPDK hükmüne istinaden davacıya ortak kullanım haline geldiğinden bahisle elektrik bağlantı tesisinin devralınacağını bildirerek dava harici müşterisine enerji ve abonelik verdiği halde davacıya herhangi bir bedel ödemediği, Mahkemece enerji bağlantı tesisinin bedelinin tespiti amaçlı mahalinde bilirkişi refakatinde keşif icrası ile konusunda uzman bilirkişi heyetinden alınan hüküm kurmaya elverişli yeterlilikteki ve EPDK’nın Ortak Kullanım Haline Gelen Elektrik Dağıtım Tesislerinin Elektrik Dağıtım Şirketlerince Devaralınmasına Dair Usul ve Esaslara İlişkin Kararına uygun hesaplama ile enerji nakil hattı bedelinin belirlendiği, bilirkişi raporuna istinaden davacı lehine enerji nakil hattı bedeline hükmedilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığı gerekçesiyle, istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş; karara karşı, davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davalı vekili; davada ön inceleme aşamasına, dilekçelerin teatisi aşaması tamamlanmadan geçildiğini, ön inceleme duruşması tamamlanarak tahkikat aşamasına başlandığını, davacı tarafça İncesu Asliye Hukuk Mahkemesinde açılan davada taraflarınca cevap dilekçesi verildiğini, ardından davacı tarafça cevaba cevap dilekçesi verildikten sonra dosyada görevsizlik kararı verildiğini, davacı tarafın cevaba cevap dilekçesi taraflarına tebliğ edilmeden görevsizlik kararı verilerek Kayseri 4. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2024/110 Esas sayılı dosyasında görülmeye başlandığını, dilekçelerin teatisi aşaması tamamlanmadan, davacının cevaba cevap dilekçesine karşı ikinci cevap dilekçesinin sunulmasına fırsat tanınmadan tahkikat aşamasına geçilmesinin usule ve yasaya aykırı olup hukuki dinlenilme hakkının ihlaline sebebiyet verdiğini, davacının … İli, … İlçesi, … Mevkiinde bulunan enerji nakil hattının devrine rıza göstermemiş olması nedeniyle Elektrik Piyasası Bağlantı ve Sistem Kullanım Yönetmeliği’nin 37. maddesinin (2) fıkrası uyarınca kamulaştırma yoluna gidildiğini ve EPDK tarafından kamu yararı kararı alındığını, (EK 1; 30.07.2020/9480-30 sayılı kamu yararı kararı). davacı tarafın dava dilekçesinde bu işlemin iptalini talep ettiğini, ancak davanın müvekkili şirkete yöneltilmesinin hatalı olduğunu, müvekkili şirketin idari işlemin iptaline yönelik açılan işbu davanın tarafı olmadığını, bu nedenle taraflarına karşı açılan işbu davanın husumet yokluğu nedeniyle reddi gerekmekteyken davanın kabulüne ilişkin verilen kararın hukuka aykırı olduğunu, Mahkemece ıslahla talep edilen tüm miktara dava tarihinden itibaren faize hükmedildiği, bu hususun istinaf dilekçesine ek beyan dilekçesinde ileri sürülmesine rağmen Bölge Adliye Mahkemesince dikkate alınmadığını, bilirkişi raporlarına itirazlarının dikkate alınmadığını, müvekkili şirketin yaptığı işlemlerin Yönetmelik ve sair mevzuat düzenlemelerine uygun olduğunu, hükme esas alınan raporda sadece davacının talepleri doğrultusunda hesaplamalar yapıldığını, müvekkili şirketçe uygulanan hesaplama yönteminin, EPDK tarafından 30.12.2017 tarihli ve 30286 sayılı (1. Mükerrer) Resmi Gazete’de yayımlanan Kullanıcı Mülkiyetindeki Elektrik Tesislerinin Elektrik Dağıtım Şirketlerince Devralınmasına Dair Usul ve Esaslar madde 8’de belirtilen yöntem ile hesaplandığını, bilirkişilerce raporlarda yapılan hesaplamaların ise, tek tek kullanılan malzemeye göre ve neye göre belirlendiği belli olmayan piyasa fiyatlarına göre hazırlandığını, hükme esas alınan raporların mevzuat hükümlerine aykırı olarak hazırlandığını ileri sürerek; kararın bozulmasını istemiştir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık, enerji nakil hattının devralınması ve 3. kişilerin yararlandırılması yönündeki işlemin iptali, olmadığı takdirde enerji nakil hattının değerinin davalıdan tahsili taleplidir.
Temyiz edilen kararın dayandığı bilgi ve belgelere, Mahkemece enerji bağlantı tesisinin bedelinin mahallinde alanında uzman bilirkişi heyetince icra edilen keşif sonrasında alınan EPDK’nun Ortak Kullanım Haline Gelen Elektrik Dağıtım Tesislerinin Elektrik Dağıtım Şirketlerince Devaralınmasına Dair Usul ve Esaslara İlişkin Kararına uygun hesaplama ile enerji nakil hattı bedelinin 09.12.2024 tarihli ek raporla denetime elverişli şekilde belirlenmesine, istinafta ileri sürülmeyen sebeplerin temyizde ileri sürülemeyeceği dikkate alındığında, davalının faize yönelik temyiz sebeplerinin yerinde bulunmamasına göre, davalı vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile kararın onanmasına karar verilmiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 370/1 maddesi uyarınca ONANMASINA,
Aşağıda yazılı bakiye temyiz karar harcının temyiz edene yükletilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
19.11.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.

“İçtihat Metni”

MAHKEMESİ : Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/1584 E., 2023/2021 K.

İLK DERECE MAHKEMESİ : Manavgat 1. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2020/253 E., 2022/114 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili; müvekkilinin yatırım programları kapsamında 5.000 seyirci kapasiteli stadyum, Manavgat Kültür Merkezi ve 240 ton saat kapasiteli asfalt plent tesisi yapılması işleri kapsamında davalı şirketten enerji müsadeleri aldığını, yapılan tesislerin işletmeye alınabilmesi ve hizmet verebilmesi için müsade kapsamında trafoların müvekkilinin bütçesiyle tesis edilerek enerji ihtiyacının karşılandığını, 2019 yılı Sayıştay denetimi neticesinde düzenlenen raporda söz konusu trafoların tesis giderlerinin davalıdan alınması gerektiğinin belirtildiğini ileri sürerek; fazlaya ilişkin hakkı saklı kalmak kaydıyla 3 adet trafoya ait toplam 451.777,48 TL tesis bedelinin 06.09.2020 tarihinden itibaren işleyecek faiziyle birlikte davalıdan tahsilini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili; mevzuat hükümleri gereğince trafo bedellerinden müvekkilinin sorumluluğu olmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; bilirkişi raporu hükme esas alınarak, Elektrik Piyasası Bağlantı ve Sistem Yönetmeliği 15. maddesi gereği davacı tarafın dava konusu bedeli davalıdan talep edemeyeceği gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; talep konusu yapılan trafoların davacının özel mülkiyetinde olduğu, Yönetmelik hükmü uyarınca dağıtım tesisi kapsamı dışında kaldığı, davacının iddiasını dayandırdığı 21. madde hükmünün dağıtım tesisi kapsamında kalan tesisler için düzenlenmiş olması karşısında somut olayda uygulanma yerinin bulunmadığı gerekçesiyle; istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş; karara karşı, davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili; Sayıştay raporunun takdirinde yerel Mahkemece hataya düşüldüğünü, başka bir bilirkişi heyetinden rapor alınması taleplerinin gerekçesiz olarak reddedildiğini, eksik inceleme ile karar verildiğini ileri sürerek; kararın bozulmasını talep etmiştir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık, davacı tarafından yapılan yatırım tesis bedelinin davalı şirketten tahsili talebine ilişkindir.
Temyizen incelenen kararda belirtilen gerekçeye, alınan bilirkişi raporu ve ek raporunun taraf itirazlarını karşılar nitelikte ve denetime elverişli olmasına, davaya konu trafoların davacının mülkiyetinde olan taşınmaz içerisinde yer olmasına ve davacının kullanımında bulunmasına göre, davacı vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile kararın onanması gerekmiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 370/1 maddesi uyarınca ONANMASINA,
Aşağıda yazılı bakiye temyiz harcının temyiz edene yükletilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
13.01.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.

“İçtihat Metni”

İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2021/870 E., 2022/597 K.
DAVA TARİHİ : 27.12.2018
HÜKÜM/KARAR : Ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : İstanbul Anadolu 10. Asliye Ticaret Mahkemesi
SAYISI : 2018/745 E., 2020/885 K.

Taraflar arasındaki alacak davasından dolayı bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından duruşma istemli temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 03.10.2023 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.

Belli edilen günde davalı vekili Avukat .. ile davacı vekili Avukat …’nın gelmiş olmalarıyla duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için uygun görülen Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davalının hizmet alanında mevcut olan Akdeniz İnşaat A.Ş.-Andromeda Gold Projesine ait “8493 no.lu TM ve YG yer altı kablosu tesisi” işine ait geçici kabul işlemlerinin 26/07/2013 tarihinde yapıldığını, tanzim edilen geçici kabul tutanaklarının 25/10/2011 tarihinde onaylandığını ve müdürlüklerine sunulduğunu, söz konusu dağıtım varlığının Mülga Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği’nin 38. maddesi ve 28.01.2014 tarihli 28896 sayılı Resmi Gazete’de yayınlanarak yürürlüğe giren Elektrik Piyasa Bağlantı ve Sistem Kullanım Yönetmeliği’nin 21. maddesine dayanılarak hazırlanan 27/08/2014 tarih ve 5187-2 karar no’lu EPDK Kurul Kararı ile yayımlanan metodoloji ve sair meri mevzuat gereği yatırım bedelinin iadesinin gerektiğini, davalı şirket yetkilileriyle çeşitli aşamalarda sözlü görüşmeler yapıldığını, 15/10/2018 tarih ve 9223246401 sayı ile yatırım bedelinin iadesi yönündeki taleplerinin 06/11/2018 tarih ve 2018/815 sayı ile Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun 24/06/2016 tarih ve E.33833 sayılı yazısı gereği yatırım bedellerinin kat maliklerine ödeneceği bu nedenle kat maliklerinin kimler olduğuna dair taraflarına bilgi verilmesi istenildiği ve davacı müvekkilinin iade talebinin yerinde olmadığı yönünde değerlendirme yapılarak reddedildiğini, davalı şirketin red cevabına karşılık 01/12/2018 tarihinde Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu’na yapılan yazılı başvuruya dava tarihine kadar herhangi bir yanıt verilmediğini beyanla, fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydı ile, davalının hizmet alanında mevcut olan ‘Akdeniz İnşaat A.Ş.-Andromeda Gold Konutları’na ait 8493 nolu TM ve YG yer altı kablosu tesisi’ işine ait 679.131,21 TL yatırım bedelinin 21/10/2011 tarihinden itibaren aylık TFE oranında faiz güncellemesi yapılarak dava tarihindeki güncel bedelinin tespiti ile yasal faiziyle birlikte davacı şirkete ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının talebinin hali hazırda mülga olan ancak davacının müvekkili şirkete müracaat ettiği 2012 yılında yürürlükte olan 04/08/2002 tarihli ve 24836 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan mülga Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği’nin “Sisteme Erişim ve Sistem Kullanım Hakları” başlıklı 38/6. maddesi hükmüne dayandığını, davacının mülkiyetini ispat edici belge sunması, aksi takdirde işbu davanın aktif husumet yokluğundan reddi gerektiğini, müvekkili şirketin EPDK tarafından belirlenen kurallara uygun hareket ettiğini beyanla davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile “… eserin tamamlanıp davalıya eksiksiz olarak teslim edildiği dosya kapsamındaki belgelerden anlaşılmıştır. Eser sözleşmesi feshedilmemiştir. Kaldı ki feshedilmiş dahi olsa uygulanacak zamanaşımı hükümleri yukarıda atıf yapılan emsal kararlar da dikkate alındığında sebepsiz zenginleşme hükümleri değil eser sözleşmesine dair hükümlerdir. Eser sözleşmelerinde zamanaşımın başlangıç anı alacağın muaccel olduğu andır. Mezkur yönetmeliğin 38/6 madde ve fıkrası incelendiğinde kesin kabulün yapılması gerektiği anlaşılmıştır. Söz konusu eserin eksiksiz olarak meydana getirilmesine ve yıllardır davalının kullanımında olmasına rağmen davalı yanca kesin kabulünün yapılmadığı görülmüştür. Kesin kabulün bu kadar uzun süre davalı takdirine bırakılamayacağı anlaşılmıştır. Yine yönetmeliğin 38/6. maddesi ‘Söz konusu dağıtım tesisinin dağıtım lisansı sahibi tüzel kişi tarafından geçici kabulünün yapıldığı ayı takip eden aydan itibaren, geri ödemenin yapılacağı ilk taksit tarihine kadar geri ödemesi yapılmamış tutar Tüketici Fiyat Endeksi oranında güncellenir. Vadesinde geri ödemesi yapılmamış tutara 4/12/1984 tarihli ve 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun hükümlerine göre uygulanacak kanuni faiz oranı uygulanır’ hükmünü getirmiştir. Bilirkişi raporunda yapılan hesaplama doğrudur ve denetime uygundur. Davacının talebi de zaten kesin hesabın çıkartılarak alacağın tespitidir. Bu nedenle ıslah ile arttırılan kısım için zamanaşımının başladığından da söz etmek mümkün değildir.” gerekçesiyle “davanın kabulüne, 1.203.799,11 TL alacağın, 679.131,21 TL’sine dava tarihi olan 27/12/2018 tarihinden, 524.667,90 TL’sine ise ıslah tarihi olan 06/10/2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiliyle davacıya verilmesine” karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
Davalı vekili istinaf dilekçesinde; taraflar arasındaki hukuki ilişkinin “eser sözleşmesi” olarak nitelendirilemeyeceğini, dava konusu alacağın zamanaşımına uğradığını beyanla kararın kaldırılmasını talep etmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi, dava konusu tesisin işletmeye alındığı, davacının aktif husumeti, davalının ise pasif husumeti bulunduğu, davalı istinaf dilekçesinde alacağın zamanaşımına uğradığını ileri sürmüş ise de İlk Derece Mahkemesine sunduğu cevap dilekçesinde ve yasal süre içinde zamanaşımı def’i ileri sürmediği, HMK 357/1. madde gereğince istinaf aşamasında ileri sürülen zamanaşımı def’inin dinlenme imkanı bulunmadığı gerekçesiyle davalının istinaf başvurusunun reddine karar vermiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davalı vekili istinaf dilekçesinde belirtilen gerekçelerle kararı temyiz etmiştir.

B. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, eser sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu 470 ve devamı maddeleri.
3. Değerlendirme
Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Taraflar arasındaki uyuşmazlık eser sözleşmesinden kaynaklanmaktadır. Davacı tarafından sözlü anlaşma gereğince yapılan trafo merkezi ve OG Kablolarının geçici kabulünün yapılarak davalıya teslim edildiği anlaşılmaktadır. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun 149. maddesi uyarınca, zamanaşımı alacağın muaccel olmasıyla işlemeye başlar. Yine aynı kanunun 479. maddesinde, eser sözleşmelerinde iş sahibinin edimini oluşturan iş bedelinin muacceliyeti teslim şartına bağlanmıştır. Bu nedenle eser sözleşmelerinden kaynaklanan iş bedelinin tahsili talepli davalarda, zamanaşımı süresinin işin yüklenici tarafından iş sahibine teslim edildiği tarihten itibaren başladığı kabul edilmektedir. Somut olayda dosya kapsamı, taraf beyanları ve 04.08.2002 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliğinin 38. maddesi dikkate alındığında, davacı yükleniciye geçici kabul tarihinden sonra peyderpey taksitler halinde ödeme yapılacağı anlaşılmakta olup, davacıya hiç ödeme yapılmadığı gibi iş bedeli ödemelerinin tarihlerinin de belirlenmediği anlaşılmaktadır. Bu durumda alacağın teslim tarihinden sonra ödemelerin yapılacağı tarihlerde muaccel olacağı açık olup, alacak muaccel olmadığı sürece alacaklıdan alacak hakkını talep etmesi beklenemeyeceğinden alacak muaccel oluncaya kadar zaman aşımı işlemez. Bu nedenlerle davalı vekilinin davada zamanaşımının gerçekleştiğine yönelik temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
3. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile İlk Derece ve İstinaf mahkemesinin kararlarında belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, davalı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
17.100,00 TL duruşma vekalet ücretinin davalıdan alınarak Yargıtay duruşmasında vekille temsil olunan davacıya verilmesine,
Aşağıda yazılı onama harcının temyiz eden davalıdan alınmasına,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
03.10.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.

“İçtihat Metni”

İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2021/871 E., 2022/915 K.
DAVA TARİHİ : 27.12.2018
HÜKÜM/KARAR : Ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : İstanbul Anadolu 10. Asliye Ticaret Mahkemesi
SAYISI : 2018/756 E., 2020/886 K.

Taraflar arasındaki alacak davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir. Kararın davalı vekilince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekilince duruşma istemli temyiz edilmekle; 27.11.2023 tarihinde duruşma yapılmasına karar verilmiştir.

I. DAVA
1. Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalının hizmet alanında mevcut olan Akdeniz İnşaat A.Ş. – Su Kent 81 ada My Towerland projesine ait 8496 TM ve YG yer altı kablosu tesisi işine ait geçici kabul işlemlerinin 22.08.2012 tarihinde yapıldığını, söz konusu dağıtım varlığının Mülga Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliğinin 38. maddesi ve Elektrik Piyasası Bağlantı ve Sistem Kullanım Yönetmeliği’nin 21. maddesine dayanılarak hazırlanan 27.08.2014 tarih ve 5187-2 Karar no.lu EPDK Kurul Kararı ile yayımlanan metodoloji gereği yatırım bedelinin iadesinin gerektiğini, 15.10.2018 tarihli yazı ile talep edilen iadenin 06.11.2018 tarihli yazı ile reddedildiğini belirterek 1.542.898,27 TL yatırım bedelinin faiz güncellemesi yapılarak ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
2. Davacı 06.10.2020 tarihli dilekçesi ile talebini 2.860.920,68 TL’ye ıslah etmiştir.

II. CEVAP
1. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının mülkiyeti tevsik edici belgeleri sunmaması nedeniyle talebinin olumlu ya da olumsuz sonuçlandırılmadığını, davacının mülkiyetini ispat edici belge sunmasının gerektiğini savunmuştur.
2. Davalı vekili 22.10.2020 tarihli dilekçesi ile davacı yanın taleplerinin sebepsiz zenginleşme hükümlerine tabi olduğunu, Türk Borçlar Kanunu 82. maddesi uyarınca “sebepsiz zenginleşmeden doğan istem hakkının, hak sahibinin geri isteme hakkı olduğunu öğrendiği tarihten başlayarak iki yılın ve her hâlde zenginleşmenin gerçekleştiği tarihten başlayarak on yılın geçmesiyle zamanaşımına uğrayacağını, söz konusu tesisin 20.04.2010 tarihinde tamamlanmış olmasına karşın davacı yanın talebini 15.10.2018 tarihli yazı ile ilettiğini, bu kapsamda sebepsiz zenginleşme zamanaşımını geçirdiğini beyan etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesi, uyuşmazlığın eser sözleşmesinden kaynaklı yapılan eserin yatırım bedelinin iadesi istemine ilişkin olduğunu, eserin tamamlanıp davalıya eksiksiz teslim edildiğini, sözleşmenin feshedilmediğini, kaldı ki feshedilmiş dahi olsa uygulanacak zamanaşımı hükümlerinin sebepsiz zenginleşme hükümleri değil eser sözleşmesine dair hükümler olduğunu, eser sözleşmelerinde zamanaşımının başlangıcının alacağın muaccel olduğu an olduğunu, davalı yanca kesin kabulün yapılmadığını, taraflarca yapılmış bir kesin hesap/kesin kabul bulunmadığını, bu nedenle ıslah ile arttırılan kısım için de zamanaşımının başladığından söz edilemeyeceğini belirterek davanın kabulüne, 2.860.920,68 TL alacağın davalıdan tahsiline karar vermiştir.

IV. İSTİNAF
Davalı vekili istinaf dilekçesinde; davalı tarafından mevzuat ve EPDK kararlarına uygun şekilde hareket edildiğini, dava konusu yatırım bedelinin iadesinin eser sözleşmesi kapsamında nitelendirilemeyeceğini, bu sebeple alacağın zamanaşımına uğramış olduğunu, eser olarak nitelendirilse bile geçici kabul ile teslim edildiğinden ve taraflar arasında sözleşme bulunmadığından teslim tarihinden itibaren 5 sene geçtiğinden zamanaşımının dolduğunu ileri sürerek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi; taraflar arasında TBK 470 vd. maddelerinde düzenlenmiş olan eser sözleşmesi bulunmadığını, burada tarafların yüklenici ve iş sahibi konumunda olmadığını, eser sözleşmesinin ancak davacı şirket ile işi yaptırdığı yüklenici arasında söz konusu olabileceğini, mahkemenin bu yöndeki nitelemesinin doğru bulunmadığını, davalı tarafça cevap dilekçelerinde zamanaşımı itirazının ileri sürülmediğini, bu nedenle bu yöne ilişkin istinaf sebeplerinin incelenme imkânı bulunmadığını, EPDK’nın mahkemeye gönderdiği görüş yazısından önceki görüşünden döndüğünü ve davacı şirketin imalat bedellerini talep etme hakkının bulunduğunu belirterek, davalının istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 maddesi uyarınca reddine karar vermiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davalı vekili; istinaf sebeplerinin incelenmediğini, EPDK kararlarına uymak zorunluluğu bulunduğunu, davanın açıldığı tarihte davacının aktif dava husumeti bulunmadığını, davanın eser sözleşmesi olarak nitelendirilmesinin mümkün olmadığını, bu nedenle talebin zamanaşımına uğradığını belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

B. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, eser sözleşmesinden kaynaklanan iş bedeli alacağının tahsili istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 369. maddesinin birinci fıkrası ile 371., 373/2. maddeleri; 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun 470 vd. maddeleri.
3. Değerlendirme
Bölge Adliye Mahkemesi tarafından incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğunun anlaşılması halinde istinaf başvurusunun esastan reddine karar verebilecektir (HMK m. 353/1-b/1). Bu anlatımlar çerçevesinde somut olay incelendiğinde; İlk Derece Mahkemesince, uyuşmazlığın eser sözleşmesinden kaynaklandığı ve talebin eserin yatırım bedelinin iadesi istemine ilişkin olduğu nitelendirmesi yapılarak yargılama yapıldığı, eser sözleşmelerinde zaman aşımının alacağın muaccel olduğu tarihte başlayacağı, kesin hesap yapılmadığından zaman aşımının başlamadığına, Bölge Adliye Mahkemesince ise; taraflar arasında TBK 470 vd. maddelerinde düzenlenmiş olan eser sözleşmesi bulunmadığı, tarafların yüklenici ve iş sahibi konumunda olmadığı ve davalının cevap dilekçesinde zaman aşımı itirazında bulunmaması nedeni ile zaman aşımı itirazının incelenemeyeceğine kanaat getirildiği, bu durumda, Bölge Adliye Mahkemesince; İlk Derece Mahkemesinin nitelendirmesi ve gerekçesinin hatalı olduğu kanaatine varılmasına rağmen gerekçenin son kısmında mahkemece verilen kararda maddi vakıa ve hukuki denetim yönlerinden usul ve hukuka aykırılık bulunmadığı belirtilerek hüküm ve gerekçe arasında çelişki yaratacak şekilde HMK’nın 353/1-b/3. maddesindeki koşullar oluşmadan belirtilen madde gereğince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verildiği anlaşılmıştır. HGK’nın 24.02.2010 tarihli 2010/1-86 Esas ve 2010/108 Karar sayılı kararında da belirtildiği üzere; kararın gerekçesinin de sonucu ile tam bir uyum içinde olması, maddi olgular ile hüküm arasındaki mantıksal bağlantıyı gösterecek nitelikte olması gerekir. Kararın gerekçesi ile hüküm fıkrası arasında çelişki yaratılması, adil yargılanma hakkı prensibine ve kararların gerekçeli olması gerektiğine dair Anayasa ve yasa hükümlerine aykırılık teşkil eder. Bölge Adliye Mahkemesince; İlk Derece Mahkemesi kararının gerekçesinin hukuka uygun olmadığı tespit edilerek yeni gerekçe oluşturulmasına rağmen HMK 353/1-b/1 bendine göre hüküm verilmesi gerekçe ile hükmün çelişkisini ortaya çıkarmıştır. Bu durumda hükmün bozulması gerekmiştir. HMK’nın 373/2 maddesi uyarınca, uyuşmazlık eser sözleşmesinden kaynaklandığından dosyanın yargılama yapılmak üzere İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 15. Hukuk Dairesine gönderilmesi uygun bulunmuştur.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının usulden BOZULMASINA,
Bozma sebebine göre davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına,
Kararın niteliği gereği vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,
Dosyanın 6100 sayılı HMK’nın 373/2. maddesi uyarınca Dairemizce uygun görülen İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 15. Hukuk Dairesine gönderilmek üzere, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesine gönderilmesine,
27.11.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.