Şantaj Suçu Cezası Nedir? (TCK-107)

Şantaj suçu, Türk Ceza Kanunu’nun (TCK) 107. maddesinde düzenlenen ve bir kişiyi tehdit ya da baskı yoluyla, yapmak zorunda olmadığı bir davranışa zorlamayı veya ondan haksız bir çıkar elde etmeyi cezalandıran; bir yıldan üç yıla kadar hapis ve beş bin güne kadar adli para cezasıyla cezalandırılan bir suç tipidir.

Bu suç, son yıllarda özellikle sosyal medya, mesajlaşma uygulamaları ve özel görüntülerin ifşa tehdidi üzerinden çok daha sık karşımıza çıkar hâle gelmiştir. Hakkınızda şantaj iddiasıyla bir soruşturma başlatıldıysa veya siz bir mağdur olarak haklarınızı arıyorsanız, suçun unsurlarını, tehdit ve yağma suçlarından farkını ve sürecin nasıl işlediğini bilmek atacağınız adımları doğrudan etkiler.

Bu yazıda şantaj suçunu, cezasını, teşebbüs-iştirak-zincirleme suç gibi özel görünüş biçimlerini, dijital/cinsel şantaj örneklerini ve emsal Yargıtay kararlarını sade bir dille ele alıyoruz; somut olayınıza ilişkin bir ceza avukatından destek almanızın neden önemli olduğunu da açıklıyoruz. Şantaj suçu, “Hürriyete Karşı Suçlar” bölümü altında yer alır; kanun koyucunun burada korumak istediği temel değer, kişinin hiçbir baskı altında kalmadan özgürce karar verebilme iradesidir. Konunun bütününü görmek için Hürriyete Karşı Suçlar (TCK 106-124) başlıklı genel rehberimize de göz atabilirsiniz.

Şantaj Suçunun Yasal Düzenlemesi

TCK 107, şantaj suçunu iki ayrı fıkrada düzenler ve her iki hâlde de öngörülen ceza aynıdır:

Birinci fıkra (TCK 107/1): Fail, hakkı olan veya yapmakla yükümlü olduğu bir şeyi “yapacağından ya da yapmayacağından” söz ederek mağduru, kanuna aykırı veya yükümlü olmadığı bir davranışa zorlar ya da haksız bir çıkar sağlamaya çalışır.

İkinci fıkra (TCK 107/2): Fail, kendisine veya bir başkasına yarar sağlamak amacıyla, mağdurun şeref veya saygınlığına zarar verecek nitelikteki hususların açıklanacağı ya da isnat edileceği tehdidinde bulunur. Uygulamada en çok karşılaşılan örnek, kişinin özel fotoğraf veya videolarının ifşa edileceği tehdidiyle para veya başka bir menfaat istenmesidir.

Şantaj Suçunun Unsurları

Bir eylemin şantaj olarak kabul edilebilmesi için belirli unsurların bir arada bulunması gerekir; bunlardan birinin dahi eksik olması eylemin başka bir suça dönüşmesine veya hiç suç oluşmamasına yol açabilir.

Tehdit / Baskı Unsuru

Şantajın temelinde bir tehdit veya baskı vardır. Ancak buradaki tehdit, tehdit suçundan (TCK 106) farklı olarak çoğu zaman hukuka uygun bir eylemin “koz” olarak kullanılmasıdır. Örneğin failin, mağdurun gerçekten yaptığı bir hatayı çevresine duyuracağını söyleyerek baskı kurması bu kapsama girebilir.

Haksız Yarar Sağlama Amacı (Özel Kast)

Özellikle TCK 107/2 bakımından, failin haksız bir çıkar elde etme amacıyla hareket etmesi şarttır; bu unsur eksikse şantaj değil, olsa olsa tehdit veya başka bir suç oluşur. Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 2014/292 E., 2014/436 K. sayılı kararında da vurgulandığı gibi, tehdit edilen mağdurdan sanığa veya başkasına bir yarar sağlanmasının istenmesi şantaj suçunun oluşumu için şarttır; talep edilen yararın failin zaten hakkı olan bir hususa ilişkin olması hâlinde şantaj suçu oluşmaz. Elde edilmek istenen yarar; para, mal veya bir hizmet gibi maddi bir değer olabileceği gibi, cinsel ilişkiye girmeyi temin etme gibi maddi olmayan bir fayda da olabilir. Aynı kararda ayrıca yararın fiilen elde edilmiş olmasının suçun tamamlanması için gerekli olmadığı, tehdidin mağdura ulaştırılmasının yeterli olduğu belirtilmiştir.

Yarar unsurunun somut olayda ne şekilde belirlendiğine iyi bir örnek, Yargıtay 6. Ceza Dairesinin 2023/7768 E., 2024/7946 K. sayılı ve 25.06.2024 tarihli kararıdır. Sanığın katılana “Videodasın”, “Tam 5 özel video” ve “2 şartım var arayım” içerikli mesajlar gönderdiği olayda Yargıtay, sanığın mesaj içeriklerinde iki şartından bahsetmesine rağmen bu şartların ne olduğunu açıklamadığını, elde etmeyi amaçladığı menfaatin mesaj içeriklerinden anlaşılamadığını belirterek şantaj suçunun menfaat unsurunun eksik kaldığına, eylemin TCK’nın 123. maddesindeki kişilerin huzur ve sükûnunu bozma suçunu oluşturabileceğine hükmetmiştir. Benzer şekilde failin mağdura ait özel görüntüleri “herkese göstereceğini, onu rezil edeceğini” söylemekle yetinip herhangi bir menfaat talep etmediği olaylarda da yarar sağlama unsuru bulunmadığından Yargıtay eylemi tehdit olarak nitelendirmiştir.

Hakkın Kullanılması Sınırı

Failin baskı aracı olarak öne sürdüğü davranışın, hak arama sınırları içinde kalması durumunda şantaj oluşmaz. Yargıtay, alacağını tahsil edemeyen kişinin “vergi dairesine şikâyette bulunacağını” ya da “seni mahkemeye veririm” demesini yasal bir hakkın kullanılması saymış ve bu tür eylemlerde şantaj suçunun unsurlarının oluşmadığına hükmetmiştir.

Bu ayrımın somut olayda nasıl işlediğini gösteren bir başka örnek Yargıtay 6. Ceza Dairesinin 2023/5171 E., 2024/3054 K. sayılı ve 05.03.2024 tarihli kararıdır. Sanığın eski sevgilisinden kendisinde kalan eşyalarını geri istediği, aksi hâlde “çıplak fotoğraflarını aileye ve çevreye yayacağını” söylediği olayda Yargıtay, talep edilen yararın failin zaten hakkı olan bir hususa (kendi eşyasının iadesi) ilişkin olması nedeniyle eylemin şantaj değil, TCK’nın 106/1-2. cümlesindeki sair tehdit suçunu oluşturduğuna karar vermiştir; aynı kararda ayrıca hapis cezasının yanında adli para cezasına da hükmedilmemesinin tek başına bozma nedeni sayıldığı görülmektedir. Bu nedenle her olayda failin dayandığı hak veya yükümlülüğün somut biçimde ortaya konması gerekir.

Şeref ve Saygınlık Kavramı

TCK 107/2 bakımından açıklanacağı bildirilen hususların, mağdurun şeref veya saygınlığına zarar verecek nitelikte olması gerekir. Yargıtay Ceza Genel Kurulu, yukarıda anılan 2014/292 E., 2014/436 K. sayılı kararında şerefi “insanın kendisine karşı hissettiği iç değer ile başkalarının gözündeki saygınlığı”, saygınlığı ise “saygı görme, değerli ve güvenilir olma durumu, itibar, prestij” olarak tanımlamıştır. Aynı kararda, açıklanacağı bildirilen hususun herkes tarafından bilinen bir olgu olmaması gerektiği de vurgulanmıştır; zira herkesin bildiği bir durum yeterli korkutuculuk sağlamayacağından şantajı oluşturmaya elverişli değildir.

Mağdur Yalnızca Gerçek Kişi Olabilir

Yargıtay Ceza Genel Kurulunun yerleşik görüşüne göre, şantaj suçunun mağduru ancak bir gerçek kişi olabilir; tüzel kişiler bu suçtan zarar görse de doğrudan mağdur sıfatını taşıyamaz.

Fail

Bu suçun faili herkes olabilir; yani genel bir suçtur. Suçun işlenmesi için failde özel bir sıfat aranmaz, bu yönüyle şantaj özgü suç niteliği taşımamaktadır.

Şantaj Suçunun Cezası (2026)

TCK 107 uyarınca şantaj suçunun cezası bir yıldan üç yıla kadar hapis ve beş bin güne kadar adli para cezasıdır. Burada dikkat edilmesi gereken önemli bir nokta vardır: hapis cezasının yanında adli para cezasına da hükmedilmesi zorunludur. Yargıtay, yalnızca hapis cezası verilip adli para cezasının gözardı edilmesini bozma sebebi saymaktadır; nitekim yukarıda anılan Yargıtay 6. Ceza Dairesinin 2023/5171 E., 2024/3054 K. sayılı kararında da yerel mahkemenin şantaj suçundan hapis cezasının yanında adli para cezasına hükmetmemesi ayrıca hukuka aykırı bulunmuştur.

Şantajın Özel Görünüş Biçimleri: Teşebbüs, İştirak ve Zincirleme Suç

Şantaja Teşebbüs

Şantaj suçuna teşebbüsün kabul edilebilmesi için failin doğrudan doğruya icra hareketlerine başlamış olması gerekir; salt hazırlık hareketi teşebbüs için yeterli değildir. Yargıtay 4. Ceza Dairesinin 2012/35440 E., 2014/5147 K. sayılı ve 18.02.2014 tarihli kararına konu olayda sanık, katılanın arkadaşının yanında çalışan bir tanığı arayarak katılana ait uygunsuz resim istemiş, tanığın durumu katılana haber vermesi üzerine resim süsü verilmiş bir zarfı teslim ederken yakalanmıştır. Yargıtay, katılanla doğrudan irtibata geçilmediği ve ona yöneltilmiş herhangi bir hareket bulunmadığı için şantaj suçunun icra hareketlerinin başlamadığını, bu nedenle eylemin şantaja teşebbüs sayılamayacağını, ancak TCK’nın 136. maddesinde düzenlenen kişisel verileri hukuka aykırı olarak ele geçirmeye teşebbüs suçunu oluşturabileceğini belirterek hükmü bozmuştur. Bu karar, mağdura yönelik doğrudan bir talep veya tehdidin iletilmediği hazırlık aşamasındaki eylemlerin şantaja teşebbüs sayılamayacağını gösteren önemli bir ölçüttür.

İştirak Hâlinde Şantaj

Birden fazla kişinin şantaj eylemine katıldığı olaylarda, her sanığın suça katkısının somut olarak ortaya konması gerekir; salt birlikte hareket etme izlenimi mahkûmiyet için yeterli değildir. Yargıtay 4. Ceza Dairesinin 2012/15784 E., 2013/18365 K. sayılı ve 12.06.2013 tarihli kararında, çalınan aracını bulması için sanıklardan yardım isteyen katılandan araç karşılığında 2.500 TL istenmesi olayında, mahkemenin “şantaj yapmak suretiyle müştekiden para sızdırıldığı” şeklindeki gerekçesinin, şantaj suçunun unsurlarının somut olayda ne şekilde oluştuğu tartışılmadan kurulduğu belirtilerek hüküm bozulmuştur. Aynı kararda, sanıklardan birinin diğerleriyle ne şekilde fikir ve irade birliği içinde şantaja iştirak ettiğinin kanıtlara dayalı olarak gösterilmesi gerektiği de vurgulanmıştır.

Zincirleme Şantaj Suçu ve Hukuki Kesinti

Failin aynı suç işleme kararıyla, aynı mağdura karşı farklı zamanlarda birden fazla kez şantajda bulunması hâlinde eylem tek suç sayılmakla birlikte, TCK 43‘teki zincirleme suç hükümleri gereği ceza dörtte birden dörtte üçe kadar artırılır. Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 2017/840 E., 2022/165 K. sayılı ve 10.03.2022 tarihli kararı, zincirleme suç değerlendirmesinde “hukuki kesinti” kavramının önemini ortaya koymaktadır: Cumhuriyet savcısının şüpheli hakkında iddianame düzenlemesiyle olaylar arasında hukuki kesinti meydana gelir ve bu tarihten sonra işlenen aynı nitelikteki eylemler ayrı bir suç sayılır; buna karşılık henüz iddianame düzenlenmeden aynı mağdura karşı aynı suç işleme kararıyla yeniden şantaj işlenmesi hâlinde hukuki kesinti gerçekleşmediğinden zincirleme suç hükümleri uygulanır. Kararda ayrıca, zincirleme suça konu eylemlerden biri hakkında daha önce hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilmiş ve bu karar kesinleşmişse, sonraki yargılamada bu husus gözetilmeden eksik araştırmayla hüküm kurulamayacağı da vurgulanmıştır.

Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması, Erteleme ve Adli Para Cezası

Sanığa verilen hapis cezasının iki yıl veya altında olması ve diğer koşulların da bulunması hâlinde, hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına (HAGB) karar verilebilir. Aynı koşullar altında cezanın ertelenmesi de mümkündür; hangi seçeneğin somut dosyada uygulanabileceği, sanığın geçmişi ve mahkemenin takdiri gibi unsurlara bağlıdır. HAGB kararlarına karşı başvuru yolları zaman içinde değişebildiğinden, somut dosyanızda hangi yolun açık olduğunu bir avukata danışarak öğrenmeniz yerinde olur.

Cezanın adli para cezasına çevrilmesi imkânı ise, şantaj suçunun alt sınırının bir yıl hapis olması nedeniyle uygulamada sınırlı kalmaktadır; mahkeme somut olayın özelliklerine göre kısa süreli hapis cezasını (bir yıl veya altı) seçenek yaptırımlara çevirebilir, ancak bu istisnai bir durumdur.

Tutukluluk İhtimali

Şantaj suçu, üst sınırı iki yılı aşan bir suç olduğundan, somut kaçma veya delil karartma şüphesi gibi nedenlerin varlığında tutuklama tedbiri uygulanabilir. Ancak bu suç bir “katalog suç” olmadığından tutuklama nedeni otomatik varsayılmaz; somut olgular aranır.

Şantajın Diğer Suçlarla İlişkisi

TCK 107’de “nitelikli hâl” başlığı altında ayrı bir ağırlaştırıcı düzenleme yer almaz. Buna karşılık uygulamada, eylemin işleniş biçimi cezayı veya suç sayısını etkileyebilir.

Özel Hayatın Gizliliğinin İhlaliyle Birlikte (TCK 134)

Failin, mağdura ait özel görüntü veya kayıtları ifşa etme tehdidiyle menfaat sağlamaya çalışması hâlinde, Yargıtay hem şantaj hem de özel hayatın gizliliğini ihlal (TCK 134) suçlarından ayrı ayrı ceza verilmesi gerektiğini kabul etmektedir. Yargıtay 12. Ceza Dairesinin 2015/2321 E., 2015/17572 K. sayılı ve 11.11.2015 tarihli kararına konu olayda sanık, ilişkiyi sonlandırmak isteyen mağduru talep ettiği parayı göndermediği takdirde özel görüntülerini yayacağı tehdidiyle zorlamış, ayrıca bu görüntüleri sahte bir sosyal medya hesabından fiilen yayımlamıştır. Yerel mahkemenin görüntü paylaşımını şantajın bir unsuru sayarak özel hayatın gizliliğini ihlalden beraat vermesini Yargıtay hatalı bulmuş; şantaj suçunun oluşması için açıklanacağı veya isnat edileceği tehdidinde bulunulan hususların mutlaka özel hayat kapsamında kalmasının veya fiilen ifşa edilmesinin zorunlu olmadığını, somut olayda tehdit (şantaj) ile fiilen ifşa (özel hayatın gizliliğini ihlal) birbirinden bağımsız iki ayrı eylem olduğundan gerçek içtima kuralı gereği her ikisinden de ayrı ayrı mahkûmiyet kurulması gerektiğini belirterek hükmü bozmuştur. Ayrıca mağdurun rızasıyla çekilmiş olsa bile, cinsel içerikli görüntülerin sonradan rıza dışında ifşa edileceği tehdidinin TCK 107/2 kapsamında şantaj sayılacağı da Yargıtay’ın yerleşik uygulamasındandır.

Yağma (TCK 148) ile Sınırı

Fail, mağduru malvarlığına yönelik bir teslime “doğrudan ve cebren” zorluyorsa, eylem şantaj değil yağma suçunu oluşturabilir. Yargıtay 12. Ceza Dairesinin 2014/7110 E., 2014/23599 K. sayılı ve 24.11.2014 tarihli kararında, ayrılmak isteyen mağduru istediği parayı göndermemesi hâlinde özel görüntülerini ifşa edeceği tehdidiyle zorlayan ve bu görüntüleri mağdurun kardeşine gönderen sanığın eylemi değerlendirilmiştir. Yargıtay, yağma suçunun oluşması için failin mağduru; kendisinin veya yakınının hayatına, vücut veya cinsel dokunulmazlığına yönelik bir saldırı gerçekleştireceğinden ya da malvarlığı bakımından büyük bir zarara uğratacağından bahisle tehdit etmesi veya cebir kullanması gerektiğini, somut olayda ise sanığın mağduru yalnızca şeref ve saygınlığına zarar verecek görüntülerin ifşası tehdidiyle zorladığını, bu eylemin yağma değil şantaj suçunu oluşturduğunu belirterek hükmü onamıştır. Bu ayrım, tehdidin yöneldiği hukuki değere göre yapılır: tehdit can güvenliğine, vücut/cinsel dokunulmazlığa veya ağır bir malvarlığı zararına ilişkinse eylem yağma; şeref veya saygınlığa zarar verecek hususların açıklanmasına ilişkinse eylem şantajdır.

Şantaj ile Tehdit Suçu Arasındaki Fark

Uygulamada en çok karıştırılan konu, şantaj (TCK 107) ile tehdit (TCK 106) suçları arasındaki farktır. Tehdit suçunda fail, hukuka aykırı bir kötülüğü (öldürme, yaralama gibi) gerçekleştireceğini bildirerek mağduru korkutur; şantaj suçunda ise fail çoğu zaman hukuka uygun veya hakkı olan bir şeyi “koz” olarak kullanır ve bunu mağdur üzerinde baskıya dönüştürerek haksız bir yarar elde etmeyi amaçlar. Yarar sağlama amacının bulunup bulunmaması, suçun hangi maddeye gireceğini belirleyen en kritik noktadır.

Yargıtay 12. Ceza Dairesinin 2013/4844 E., 2013/27598 K. sayılı ve 02.12.2013 tarihli kararı bu ayrımı netleştirir: mağdurla bir süre arkadaşlık ilişkisi yaşayan sanığın, ilişkiyi sonlandırıp başka bir ile giden mağdura ve yakınlarına, elinde özel görüntüler bulunduğunu ve dönmediği takdirde mağduru rezil edeceğini bildirdiği olayda Yargıtay, TCK 107/2 uyarınca şantaj suçunun oluşması için mağdurun zorlanmasının yeterli olduğunu, mağdurun isteneni fiilen yapmasının suçun oluşması bakımından gerekli olmadığını belirterek eylemi şantaj olarak nitelendirmiş ve mahkûmiyet hükmünü onamıştır. Buna karşılık, tehdide konu davranışın failin hakkı olan bir hususa ilişkin olduğu veya menfaat unsurunun ortaya konamadığı olaylarda Yargıtay eylemi sair tehdide indirmektedir.

Örneğin Yargıtay 4. Ceza Dairesinin 2016/373 E., 2020/1586 K. sayılı ve 22.10.2020 tarihli kararında, sanığın mağdura gönderdiği ve şikâyetinden vazgeçmesini isteyen mektup içeriğinin şantaj suçunun unsurlarını mı yoksa TCK 106/1-2. cümledeki sair tehdit suçunu mu oluşturduğunun yeterince tartışılmadığı gerekçesiyle mahkûmiyet hükmü bozulmuş; kararda ayrıca sair tehdit suçunun uzlaşma kapsamında olduğu, bu nedenle uzlaştırma girişiminde bulunulması gerektiği de vurgulanmıştır. Yukarıda anılan Yargıtay 6. Ceza Dairesinin eşya iadesi talebine ilişkin 2023/5171 E. sayılı kararı ile “2 şartım var” mesajlarına ilişkin Yargıtay 6. Ceza Dairesinin 2023/7768 E. sayılı kararı da, menfaat unsuru ile hakkın kullanılması sınırının somut olayda nasıl değerlendirildiğini gösteren güncel örneklerdir.

Dijital ve Cinsel Şantaj: Görüntü, Fotoğraf ve Mesajla Tehdit

Uygulamada en sık görülen şantaj biçimi, mağdura ait özel fotoğraf, video veya mesajların ifşa edileceği tehdidiyle para, cinsel ilişki ya da ilişkinin devamı gibi bir menfaatin talep edildiği “dijital şantaj” veya “cinsel şantaj” olaylarıdır. Bu tür olaylarda birkaç noktaya dikkat etmek gerekir:

1. Görüntülerin mağdurun rızasıyla çekilmiş olması, sonradan rıza dışında ifşa tehdidinde bulunulmasını hukuka uygun hâle getirmez; Yargıtay bu durumu açıkça şantaj kapsamında değerlendirmektedir.
2. Tehdidin WhatsApp, Instagram, e-posta veya SMS gibi elektronik yollarla iletilmesi, suçun oluşumunu etkilemez; önemli olan tehdidin mağdura ulaşmış olmasıdır.
3. Failin talep ettiği menfaatin somut olarak ortaya konması gerekir; yukarıda anılan Yargıtay 6. Ceza Dairesinin 2023/7768 E., 2024/7946 K. sayılı ve 25.06.2024 tarihli kararda görüldüğü gibi, “şartım var” deyip şartı açıklamayan mesajlarda menfaat unsuru ispatlanamazsa eylem şantaj değil, TCK 123’teki kişilerin huzur ve sükûnunu bozma suçu olarak nitelendirilebilir.
4. Görüntülerin fiilen paylaşılması hâlinde, tehdit (şantaj) ile fiilen ifşa (özel hayatın gizliliğini ihlal) ayrı ayrı cezalandırılan iki bağımsız eylemdir.
5. Aynı mağdura yönelik farklı zamanlarda tekrarlanan tehditler, tek bir suç işleme kararı altında gerçekleştiyse zincirleme suç hükümlerine tabi olur.

İspat ve Delil: Mağdur Ne Yapmalı?

Şantaj davalarında deliller belirleyicidir. Şantaja maruz kaldığınızı düşünüyorsanız dikkat etmeniz gereken noktalar şunlardır:

• Mesaj, e-posta ve arama kayıtlarını silmeden, ekran görüntüsü alarak saklamak.
• Şantajcıya ödeme yapmaktan kaçınmak; ödeme çoğu zaman talebin büyümesine yol açar.
• En kısa sürede Cumhuriyet Başsavcılığına ya da kolluğa başvurmak.
• Gerekiyorsa mahkemeden yaklaşma yasağı gibi koruyucu tedbirler talep etmek.

WhatsApp, Instagram veya e-posta yazışmalarının ekran görüntüleri ile telefon trafiği kayıtları (HTS) önemli delil niteliği taşır. Failin mağdurla arasında geçen görüşmeyi kendisinin gizlice kayda alması, o görüşmenin doğrudan tarafı olması nedeniyle kural olarak hukuka uygun kabul edilir ve delil olarak kullanılabilir; buna karşılık üçüncü bir kişinin taraf olmadığı bir görüşmeyi sistemli biçimde dinleyip kaydetmesi hukuka aykırı delil sayılabilir. Bu hassas dengeyi doğru kurmak ve elde edilen delillerin mahkemece dikkate alınabilmesini sağlamak için baştan bir ceza avukatıyla çalışmak büyük önem taşır.

Şikâyet, Uzlaştırma ve Zamanaşımı

Şantaj suçuyla ilgili en sık sorulan sorulardan biri, suçun şikâyete bağlı olup olmadığıdır.

Şikâyete bağlı değildir: Savcılık, suçu ihbar, şikâyet veya başka bir yolla öğrendiğinde resen soruşturma başlatır. Mağdurun şikâyetçi olmaması ya da sonradan şikâyetinden vazgeçmesi davayı düşürmez; yargılama kamu davası olarak sürer. Bu suç şikâyete tabi olmadığından altı aylık şikâyet süresi de söz konusu değildir.

Uzlaştırma kapsamında değildir: Şantaj suçu, uzlaştırma kapsamındaki katalog suçlar arasında yer almaz. Bu nedenle taraflar kendi aralarında anlaşsa dahi dosya bu yolla kapanmaz. Buna karşılık şantajla sıkça karıştırılan sair tehdit (TCK 106/1) suçu uzlaştırmaya tabidir; bu fark, yukarıda Yargıtay 4. Ceza Dairesinin 2016/373 E., 2020/1586 K. sayılı ve 22.10.2020 tarihli kararında görüldüğü gibi suç vasfının doğru belirlenmesini daha da önemli kılar.

Dava zamanaşımı: Şantaj suçunda dava zamanaşımı süresi kural olarak sekiz yıldır. Bu süre içinde dava açılmaz veya sonuçlanmazsa zamanaşımı gündeme gelebilir.

Görevli Mahkeme

Şantaj suçunda yargılamayı yapmakla görevli mahkeme Asliye Ceza Mahkemesi‘dir. Yetkili mahkeme ise kural olarak suçun işlendiği yer mahkemesidir; dijital ortamda işlenen şantaj suçlarında yetki konusu olayın özelliğine göre değerlendirilir.

Mağdurun Tazminat Davası Açma Hakkı

Şantaj suçunun mağduru, ceza yargılamasından bağımsız olarak fail hakkında haksız fiile dayalı manevi tazminat davası açabilir; şantaj nedeniyle ödediği paranın veya uğradığı diğer maddi zararların tazmini için ayrıca maddi tazminat talep etmesi de mümkündür. Ceza mahkemesinde verilen mahkûmiyet kararı, hukuk mahkemesindeki tazminat davasında güçlü bir delil teşkil eder; bu nedenle mağdurun önce ceza sürecini takip edip kesinleşen mahkûmiyetten sonra tazminat davası açması uygulamada sık tercih edilen bir yoldur.

Şantaj Suçu Hakkındaki Yargıtay Kararları ve Analizleri

Yargıtay 12. Ceza Dairesi 2015/2321 E. – 2015/17572 K. Sayılı İlamı Tam Metni

“İçtihat Metni”

Şantaj suçundan sanığın mahkumiyetine ilişkin hüküm, sanık müdafii ve katılan vekili, özel hayatın gizliliğini ihlal suçundan sanığın beraatine ilişkin hüküm, mahalli Cumhuriyet savcısı, sanık müdafii ve katılan vekili tarafından temyiz edilmekle, dosya incelenerek gereği düşünüldü:
Sanık hakkında şantaj suçundan dolayı 1 yıl 6 ay hapis ve 1.000,00 TL adli para cezası hükmedilmiş olması karşısında, tebliğnamdeki; adli para cezalarında TCK 53/1. maddesindeki hak yoksunluğu hükümlerinin uygulanmayacağının gözetilmemesi nedeniyle hak yoksunluklarına ilişkin bölümün çıkarılması suretiyle şantaj suçundan kurulan hükmün düzeltilerek onanması gerektiğine dair görüşe iştirak edilmemiştir.
Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, sanık müdafiinin ceza miktarına ilişkin, mahalli Cumhuriyet savcısının ve katılan vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine, ancak;
1- Oluşa ve dosya kapsamına göre; sanık …, aralarındaki arkadaşlık ilişkisini sona erdirmek istediğini söyleyen mağdur …’e, talep ettiği miktardaki parayı göndermediği takdirde şeref ve saygınlığına zarar verecek nitelikteki görüntülerini yayacağı tehditleriyle şantajda bulunduğu ve arkadaşlık ilişkilerinin devam ettiği dönemde mağdur tarafından kendisine gönderilen mağdura ait çıplak resimleri facebook adlı sosyal paylaşım sitesinde açtığı sahte hesap üzerinden yayımladığı olayda,
TCK’ya hakim olan gerçek içtima kuralı gereğince, sanığın sübut bulan birbirinden bağımsız iki eyleminden dolayı şantaj ve özel hayatın gizliliğini ihlal suçlarından ayrı ayrı mahkumiyetine karar verilmesi gerekirken, şantaj suçunun oluşması için, açıklanacağı veya isnat edileceği tehdidinde bulunulan hususların, özel hayat kapsamında kalmasının ve ifşa edilmesinin zorunlu olmadığı gözetilmeden, “Sanığın, şantaj suçunu işlerken katılana ait özel görüntüleri kullandığı, dolayısı ile bu görüntülerin yayınlanmasının şantaj suçunun unsuru olduğu düşünüldüğünden ayrıca bu suç yönüyle ceza verilmemesi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.” şeklindeki, yasal ve yeterli olmayan gerekçeyle, sanık hakkında şantaj suçundan mahkumiyet, özel hayatın gizliliğini ihlal suçundan ise beraat kararı verilmesi,
2- Kabul ve uygulamaya göre de:
a) Sanık hakkında özel hayatın gizliliğini ihlal suçundan beraat hükmü kurulurken, uygulanan kanun ve maddesinin gösterilmemesi suretiyle CMK’nın 232/6. maddesine aykırı hareket edilmesi,
b) Sanığın mağdura yönelik şantaj eylemleri sonucunda, mağdurun, 06.07.2013 tarihinde 500,00 TL ve 16.07.2013 tarihinde 10.000,00 TL tutarındaki parayı sanığa verdiğinin kabul edilmesi karşısında, bir suç işleme kararının icrası kapsamında, birbirine yakın zaman dilimi içerisindeki birden fazla eylemiyle mağdura şantajda bulunan sanık hakkında, hükmedilen temel cezada, TCK’nın 43/1. maddesi gereğince artırım yapılması gerektiği gözetilmeden, şantaj suçundan yazılı şekilde hüküm kurulmak suretiyle sanığa eksik ceza tayin edilmesi,
c) Sanık hakkında şantaj suçundan dolayı TCK’nın 53. maddesi tatbik edilirken, 3. fıkraya aykırılık oluşturacak şekilde, TCK’nın 53. maddesinin (1) numaralı fıkrasının (c) bendindeki hak ve yetkileri kullanmak yönündeki yoksunluğuna, kendi alt soyu üzerindeki velayet, vesayet ve kayyımlık yetkileri açısından “koşullu salıverilme tarihine kadar”, diğer kişiler yönünden ise, “hapis cezasının infazı tamamlanıncaya kadar” karar verilmesi gerektiğinin gözetilmemesi,
ç) Sanık hakkında şantaj suçundan dolayı 1 yıl 6 ay hapis ve 1.000,00 TL adli para cezası hükmedilmiş olup, sanık müdafii, hükümlerin tefhim edildiği 25.02.2014 tarihli duruşmada, mahkumiyet kararı verilmesi halinde, lehe olan kanun hükümlerinin uygulanmasını talep ettiği halde, taksitlendirme talebini de içeren bu istek hakkında bir karar verilmemesi,
d) İddianamede suçta kullanıldığı belirtilerek müsaderesi talep edilen ve adli emanetin 2013/8169 sırasında kayıtlı bulunan sanığa ait 1 adet sim kartsız cep telefonu ve 1 adet hafıza kartı hakkında bir karar verilmemesi,
Kanuna aykırı olup, mahalli Cumhuriyet savcısının, sanık müdafiinin ve katılan vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden, hükümlerin bu nedenlerle 5320 sayılı Kanunun 8. maddesi uyarınca halen uygulanmakta olan 1412 sayılı CMUK’un 321. maddesi gereğince kısmen isteme uygun olarak BOZULMASINA, 11.11.2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.

Yargıtay 12. Ceza Dairesi 2014/7110 E. – 2014/23599 K. Sayılı İlamı Tam Metni

“İçtihat Metni”

Mahkemesi :Asliye Ceza Mahkemesi
Suçlar : Şantaj, özel hayatın gizliliğini ihlal
Hükümler : Şantaj suçundan; TCK’nın 107/2. maddesi atfıyla aynı Kanun’un 107/1, 52/2, 53/1-2-3. maddeleri gereğince mahkumiyet Özel hayatın gizliliğini ihlal suçundan: TCK’nın 134/2, 53/1-2-3. maddeleri gereğince mahkumiyet

Şantaj ve özel hayatın gizliliğini ihlal suçlarından sanığın mahkumiyetine ilişkin hükümler, sanık tarafından temyiz edilmekle, dosya incelenerek gereği düşünüldü:
Oluşa ve kabule göre, sanık …’in, aralarındaki arkadaşlık ilişkisini sona erdirmek isteyen mağdur …’ten ayrılmak istemeyip, mağdura, talep ettiği miktardaki parayı göndermediği takdirde çıplak resimlerini ifşa edeceği tehdidiyle şantajda bulunduğu ve arkadaşlık ilişkilerinin devam ettiği dönemde mağdur tarafından kendisine gönderilen mağdurun çıplak resimlerini, mağdurun kardeşi olan tanık …’ın cep telefonuna gönderdiği olayda,
Sanığın, mağdurun kendisinin veya yakınının hayatına, vücut veya cinsel dokunulmazlığına yönelik bir saldırı gerçekleştireceğinden ya da malvarlığı itibarıyla büyük bir zarara uğratacağından bahisle mağduru tehdit ederek veya ona cebir kullanarak mağdurdan para alması söz konusu olmadığından, sanığa isnat edilen şantaj eyleminin TCK’nın 148. maddesinde tanımlanan yağma suçunu oluşturmayacağının anlaşılması ve mağdurun fiziksel mahremiyetine ilişkin görüntülerinin ifşa edilmesi karşısında, yerel mahkemece, sanığın üzerine atılı şantaj ve özel hayatın gizliliğini ihlal suçlarının sübut bulduğuna ve eylemlerin hukuki nitelendirmesine yönelik kabulde bir isabetsizlik görülmemiş; ancak, TCK’nın 61/1. maddesinde yer alan ölçütler nazara alınarak, aynı Kanun’un 3/1. maddesi gereğince işlenen fiillerin ağırlığıyla orantılı olacak şekilde maddelerde öngörülen alt ve üst sınırlar arasında hakkaniyete uygun bir cezaya hükmedilmesi gerekirken, temel cezaların asgari hadden tayin edilmesi; ayrıca, sanığın mağdura yönelik şantaj eylemleri sonucunda, mağdurun, 27.07.2012 tarihinde 200 TL ve 14.11.2012 tarihinde 250 TL olmak üzere toplam 450 TL tutarındaki parayı sanığa gönderdiğinin kabul edilmesi karşısında, bir suç işleme kararının icrası kapsamında, birbirine yakın zaman dilimi içerisindeki birden fazla eylemiyle mağdura şantajda bulunan sanık hakkında, hükmedilen temel cezada, TCK’nın 43/1. maddesi gereğince artırım yapılması gerektiği gözetilmeden, şantaj suçundan yazılı şekilde hüküm kurulmak suretiyle sanığa eksik ceza tayin edilmesi, aleyhe temyiz bulunmadığından bozma sebebi sayılmamıştır.
Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, sanığın sübuta ilişkin temyiz itirazlarının reddiyle, eleştirilen hususlar dışında, sair yönleri usul ve kanuna uygun bulunan hükümlerin isteme uygun olarak ONANMASINA, 24.11.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.

Yargıtay 12. Ceza Dairesi 2013/4844 E. – 2013/27598 K. Sayılı İlamı Tam Metni

“İçtihat Metni”

Mahkemesi :Asliye Ceza Mahkemesi
Suç : Özel hayatın gizliliğini ihlal etme, Şantaj
Hüküm : 1- Özel hayatın gizliliğini ihlal suçundan; 5237 sayılı TCK’nın 134/2-1. cümle, 62, 53/1-2-3. maddeleri gereğince mahkumiyet.
2- Şantaj suçundan; 5237 sayılı TCK’nın 107/1-2, 62/2, 52/1-4, 53/1-2-3. maddeleri gereğince mahkumiyet.

Özel hayatın gizliliğini ihlal etme ve şantaj suçlarından sanığın mahkumiyetine ilişkin hüküm, sanık müdafii tarafından temyiz edilmekle, dosya incelenerek gereği düşünüldü:
5237 sayılı TCK’nın 107. maddesinin birinci fıkrasında; “Hakkı olan veya yükümlü olduğu bir şeyi yapacağından veya yapmayacağından bahisle, bir kimseyi kanuna aykırı veya yükümlü olmadığı bir şeyi yapmaya veya yapmamaya ya da haksız çıkar sağlamaya zorlayan kişi, … cezalandırılır.” hükmünün yer aldığı; maddeye, 29/06/2005 tarih ve 5377 sayılı Kanun ile, eklenen ikinci fıkrasında ise, “Kendisine veya başkasına yarar sağlamak maksadıyla bir kişinin şeref veya saygınlığına zarar verecek nitelikteki hususların açıklanacağı veya isnat edileceği tehdidinde bulunulması halinde de birinci fıkraya göre cezaya hükmolunur.” şeklinde düzenleme getirilerek “Şantaj” suçunun düzenlendiği, maddenin gerekçesinde de, “şantaj suçunun oluşabilmesi için, mağdurun zorlanması yeterlidir. Bu zorlama karşısında, mağdurun isteneni yapması suçun oluşması için gerekli değildir. Şantaj suçunun arz ettiği özellik, kişinin hak veya yükümlülüklerini kötüye kullanarak haksız bir çıkar sağlamaya çalışması ya da başkasını bir şeyi yapmaya veya yapmamaya mecbur etmesidir.” denildiği, bu açıklamalar ışığında, katılanın iddiaları, tanıkların kollukta ve duruşmada verdiği ayrıntılı ifadeler, mesaj döküm tutanakları ve incelenen tüm dosya içeriğine göre; evli ve üç çocuk babası olup katılandan yaşça da çok büyük olan sanık ile katılanın uzun süre duygusal boyutta ve cinsel anlamda arkadaşlık ilişkisi içerisinde oldukları, katılanın üniversiteyi kazanarak … iline gidip arkadaşlıklarına son vermesine sinirlenen sanığın, katılanın tekrar kendisine dönmesini ve arkadaşlıklarına devam etmelerini sağlamak amacıyla, kendisine ve yakınlarına gönderdiği mesajlarla, elinde katılana ait çıplak resimlerin bulunduğu ve dönmediği takdirde katılanı rezil edeceği şeklindeki beyanlarda bulunmak suretiyle gerçekleşen eyleminde, şantaj suçunun yasal unsurlarının oluştuğunun kabulünde bir isabetsizlik görülmediğinden, tebliğnamedeki, şantaj suçunun kanıtlanamadığı ve sanığın eyleminin 5237 sayılı TCK’nın 106/1-2. cümlesinde düzenlenen tehdit suçunu oluşturacağından bahisle, bozma öneren görüşe iştirak edilmemiştir.
Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına ve oluşa göre, sanık müdafiinin, sanığın atılı suçları işlemediğine, bilirkişi raporlarının doğru olmadığına, delillerin mahkumiyete yeterli olmadığına, fazla ceza verildiğine ilişkin bütün temyiz itirazlarının reddiyle, hükmün isteme kısmen uygun kısmen aykırı olarak ONANMASINA, 02.12.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.

Sıkça Sorulan Sorular

Şantaj Suçu Bakımından Genel Değerlendirme

Görüldüğü üzere şantaj suçu (TCK 107), ilk bakışta basit görünse de “yarar sağlama amacı”, tehditle sınırı ve diğer suçlarla ilişkisi bakımından son derece teknik bir alandır. Suç vasfının 107/1 mi yoksa 107/2 mi olduğu, hatta eylemin şantaj mı yoksa tehdit mi sayılacağı, karşılaşacağınız sonucu kökten değiştirebilir. İster şüpheli ya da sanık olun, ister mağdur; doğru bir savunma veya hak arama stratejisi için sürecin başında profesyonel destek almak büyük fark yaratır. İstanbul’da yürütülen ceza davaları hakkında ve ceza hukuku ile ilgili süreçlerinizde hukuki destek alabilirsiniz.

İstanbul’un Bahçelievler ilçesinde, Bakırköy Adliyesi’ne yakın konumda yer alan Avukat Sinan Karabacak dava takibi ve hukuki danışmanlık hizmeti vermektedir.

Av. Sinan Karabacak – Cep Tel: +90 535 671 88 95